“Ai thấy lỗi của người
Thường sanh lòng chỉ trích
Người ấy lậu hoặc tăng
Rất xa lậu hoặc diệt”

MƯỜI NHƯ LAI LỰC

Sunakkhatta (một người thuộc bộ lạc Licchavi, vừa mới từ bỏ Tăng đoàn) đi khắp thành Vesali phỉ báng và nói rằng Đức Phật không có pháp thượng nhân hay tri kiến siêu việt, chỉ giảng dạy một giáo lý do suy luận, do tư duy phán đoán đẻ ra, và ai thực hành theo chỉ đạt đến sự diệt khổ đơn thuần chứ không có thần thông hay trí tuệ siêu việt.
Đức Phật cho biết Sunakkhatta trong sự phẫn nộ và ngu si định nói xấu Ngài, nhưng thực chất lại đang tán thán vì nói rằng Pháp Phật dạy có khả năng hướng dẫn người thực hành người diệt tận khổ đau.
Sau đó Đức Phật đã rống lên tiếng rống con sư tử, tuyên bố trọn vẹn sức mạnh nội tại, tri kiến siêu việt và quá trình thực chứng phi thường của Ngài.
Tiếng rống đầu tiên là lời tuyên bố về 10 năng lực trí tuệ siêu việt (10 lực của Như Lai):
(1) Tri thị xứ, phi xứ lực — Biết rõ điều gì có thể và điều gì không thể
Xứ: Điều đúng quy luật, đúng nguyên lý nhân quả (khả năng xảy ra).
Phi xứ: Điều trái quy luật, không thể xảy ra.
Ý nghĩa: Trí tuệ thấy rõ điều gì đúng quy luật tự nhiên và điều gì vô lý.
Ví dụ: Thấy rõ “Làm việc thiện mà nhận quả khổ” là Phi xứ (không bao giờ có), còn “Làm việc thiện nhận quả an lạc” mới là Xứ.
(2) Tri tam thế nghiệp báo lực — Biết rõ nghiệp và quả của nghiệp trong ba thời
Ý nghĩa: Trí tuệ thấu suốt quả báo của tất cả các hành nghiệp (Thân – Miệng – Ý) qua cả ba thời: Quá khứ, Hiện tại và Tương lai theo từng hoàn cảnh, nguyên nhân (sơ do, sở nhân).
(3) Tri nhứt thiết đạo trí lực — Biết rõ các con đường dẫn đến những cảnh giới
Ý nghĩa: Trí tuệ thấy rõ con đường (phương pháp thực hành) nào sẽ dẫn đến cảnh giới nào.
Ví dụ: Con đường nào dẫn về Địa ngục, con đường nào dẫn lên cõi Trời, và con đường nào (Bát Chánh Đạo) dẫn đến Niết-bàn.
(4) Tri thế gian chủng chủng tánh lực — Biết rõ thế gian có nhiều yếu tố và đặc tính khác nhau
Ý nghĩa: Trí tuệ hiểu rõ thế giới được cấu thành từ muôn vàn yếu tố, nhiều chủng loại, nhiều đặc tính khác biệt (đất, nước, gió, lửa, các cõi giới, sự đa dạng của vật chất và tâm thức).
(5) Tri tha chúng sanh chủng chủng dục lực — Biết rõ chí hướng và khuynh hướng khác nhau của chúng sinh
Ý nghĩa: Trí tuệ thấu suốt mọi khuynh hướng, nguyện vọng, chí hướng, sở thích ngầm ẩn khác nhau của từng loại chúng sinh.
(6) Tri tha chúng sanh chư căn thượng hạ lực — Biết rõ căn cơ mạnh yếu của chúng sinh
Ý nghĩa: Trí tuệ biết rõ trình độ căn tính của chúng sinh (lòng tin, tinh tấn, chánh niệm, định, tuệ) là cao hay thấp, dày hay mỏng. Nhờ lực này, Đức Phật chọn đúng phương pháp giáo hóa cho từng người (khéo ứng cơ diệu dược).
(7) Tri chư Thiền tam muội lực — Biết rõ tất cả các trạng thái thiền định
Ý nghĩa: Trí tuệ thấy rõ sự vận hành của các tầng Thiền định (Sắc giới, Vô sắc giới, Giải thoát, Định): Thế nào là bị chướng ngại (tạp nhiễm), thế nào là thanh tịnh, và cách ra/vào các tầng thiền (sự xuất khởi).
(8) Túc mạng minh / Tri túc mạng lực — Biết rõ các đời sống quá khứ của chính mình
Ý nghĩa: Trí tuệ nhớ lại vô số đời sống quá khứ của chính mình cùng với toàn bộ chi tiết: tên tuổi, dòng họ, cảm giác vui khổ, thọ mạng… qua muôn vàn hoại kiếp và thành kiếp của vũ trụ.
(9) Thiên nhãn minh / Tri sinh tử lực — Biết rõ sự sống chết và tái sinh, hạnh nghiệp của chúng sinh
Ý nghĩa: Với Thiên nhãn thuần tịnh, Ngài quan sát thấy sự sống chết và tái sinh của tất cả chúng sinh. Ngài thấy rõ người sang/hèn, đẹp/xấu, may/rủi… hoàn toàn do hạnh nghiệp (Thân – Miệng – Ý) của họ quyết định (chánh kiến hay tà kiến, phỉ báng hay kính trọng bậc Thánh).
(10) Lậu tận minh / Tri lậu tận lực — Đoạn trừ tận gốc mọi lậu hoặc
Ý nghĩa: Đây là lực tối thượng. Trí tuệ tự mình bẻ gãy và đoạn trừ sạch sẽ mọi Lậu hoặc (Dục lậu, Hữu lậu, Vô minh lậu), đạt đến Vô lậu Tâm giải thoát và Tuệ giải thoát ngay trong đời hiện tại.
(Trích đoạn “Mười lực của Như Lai” từ Đại Kinh Sư Tử Hống, thuộc Kinh Trung Bộ)

“Ai biết được đời trước
Thấy thiên giới, đọa xứ
Đạt được sanh diệt tận
Thắng trí, tự viên thành
Bậc mâu ni đạo sĩ
Viên mãn mọi thành tựu
Ta gọi Bà-la-môn”

BÀI MỚI ĐĂNG
BÀI QUAN TRỌNG
  • Bắt Đầu Tu Học

    Này Ananda, Pháp và Luật, Ta đã giảng dạy và trình bày, sau khi Ta diệt độ, chính Pháp và Luật ấy sẽ…

  • Tổng Quan Về Pháp Hành Và Giới Luật

    Các pháp tu tùy thuộc, ảnh hưởng, tương trợ lẫn nhau, trong đó như lý tác ý, định vô lậu, giới luật là…

  • Năm Giới

    Giữ được một giới là ta ly được một khía cạnh dục trong tâm, nhờ đó nhân quả từ từ chuyển giúp ta…

  • Pháp Hướng Tâm Như Lý Tác Ý

    Có như lý tác ý, lậu hoặc chưa sinh sẽ không sinh, lậu hoặc đã sinh sẽ bị diệt… Tác ý một tướng…

LỘ TRÌNH TU HỌC CHO NGƯỜI MỚI

Thông hiểu chánh pháp

(chăm chỉ nghiên cứu, đọc và nghe pháp)

Giữ gìn giới luật

(giữ 5 giới, thỉnh thoảng thọ bát quan trai)

Thực hành tu tập

(2 pháp: Như lý tác ý và Định vô lậu,
có thể thêm Chánh niệm tỉnh giác)


“Hãy tự mình là ngọn đèn cho chính mình, tự mình nương tựa chính mình, không nương tựa một gì khác, dùng Chánh pháp làm ngọn đèn, dùng Chánh pháp làm chỗ nương tựa, không nương tựa vào một pháp gì khác”


Lên đầu trang